De regering Schröder heeft in 2003 een ingrijpend hervormingsprogramma onder de naam “Agenda 2010” geïntroduceerd. Kernpunten van dit programma zijn de hervorming van de arbeidsmarkt en de herstructurering van het sociale zekerheidsstelsel. Door de snelle vergrijzing van de bevolking vormt de zorgvoorziening een toenemende last voor de jongere generatie. In de huidige situatie kost de zorgvoorziening meer dan door de sociale premies kan worden gefinancierd. Dit heeft ertoe geleid, dat de huidige regering het voorzieningensysteem nader onder de loep wil nemen.

De wettelijke pensioenvoorzieningen vormen 90 procent van de oudedagsvoorzieningen in Duitsland. Door de hoge werkloosheid en de geringe bruto-loonstijging kunnen de uitgaven niet door de premie-inkomsten worden gedekt. Om de lasten bij de pensioenverzekeraars te verlichten, zijn verschillende maatregelen ingevoerd, zoals de stapsgewijze verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd naar 67 jaar vanaf 2012. Deze maatregelen zijn echter geen structurele hervorming van het wettelijke pensioensysteem, waardoor de huidige generatie nog steeds voor de sociale voorzieningen van de voorgaande generatie zorgt.

Het ziektekostensysteem in Duitsland maakt een onderscheid tussen wettelijke en particuliere ziektekostenverzekeringen. De premie voor de wettelijke ziektekostenverzekering bedraagt 14% van het bruto-loon. Omdat de uitgaven van het verzekeringsstelsel uitzonderlijk hoog zijn, kampen de wettelijke ziektekostenverzekeraars met grote tekorten. Om dit probleem tegen te gaan heeft de huidige regering ingrijpende hervormingen aangekondigd. Tot nu toe zijn de hervormingen beperkt tot kleine bezuinigingsmaatregelen, zoals de invoering van de “Praxisgebühr”, een eigenbijdrage voor medische behandeling.

Als gevolg van de sterke vergrijzing staat de in 1995 ingevoerde “Pflegeversicherung” (te vergelijken met de AWBZ) onder druk. Om deze druk beter te verdelen, heeft de regering besloten de huidige pensioengerechtigde bevolking mee te laten betalen aan deze zorgverzekering. Tenslotte zijn de hervormingen van de Duitse arbeidsmarkt een kernonderdeel van de “Agenda 2010”. De flexibilisering van de arbeidsmarkt en de verlaging van de kosten voor arbeid zijn de centrale doelstellingen van de nieuwe arbeidsmarktwetgeving, die bekend staat onder de naam “Hartz-wetgeving”.